• Bio, biodynamisch of natuurlijk ?

    Pin it!

    Het werd vroeger zeker niet genoeg verteld, maar het bedrijf waarvoor ik werk heeft een lange geschiedenis van MVO of Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen en komt de laatste jaren, enigszins tot zijn eigen verbazing, tot de bevinding dat die roots opnieuw sexy zijn. Rond 1948 was de eigenaar omwille van gezondheidsredenen verplicht om "anders te gaan eten" en het koppel werd na een kuur enthousiaste aanhangers van wat men in Duitsland vollwertkuchen noemt (zaden en vezels, een beetje à la macrobiotiek). Ze lieten moestuinen aanleggen naast de fabriek en begonnen met een bedrijfskeuken die volgens hun waarden werkte onder het motto dat een gezonde werknemer ook een goede werknemer was, en waren zo hun tijd vér vooruit. Die moestuinen liggen er nog steeds en ze worden nog steeds gebruikt voor de mooie, lichte bedrijfskantine waar met biologische basismaterialen vandaag heel gezonde maar ook heel lekkere schotels worden gemaakt. Dat duurzame wordt vandaag nog altijd overal doorgetrokken en de Vita Stoll Stiftung, de huidige eigenaars, controleren dit.

     

    sedustuin.JPG

    http://sedusstollag.elkat.de/Sedus_Magazin_06_holl/

     

    Vandaag vertel ik dat verhaal vaak en geef ik aan klanten en personeel opleiding over Welzijn op het Werk en MVO, en om het nuttige met het aangename te paren voeg ik daar vaak een uurtje aan toe over biologische, biodynamische en natuurlijke wijnen. Het publiek bestaat over het algemeen uit wijnleken en het was Hans Dusselier die me onlangs het idee gaf voor dit stukje: hoe reageert zo'n publiek nu op biodynamie of vin naturel en op de soms toch veeleisende wijnen in die stijl ?

    Wat is biologische wijnbouw ? Wat is biodynamische wijnbouw ? Wat is natuurlijke wijn ? Dat is in een notedop de structuur van het exposé, maar om mijn woorden kracht bij te zetten laat ik het publiek ook telkens proeven van een aangepaste wijn. 

    Om het palet te openen, om er een beetje de sfeer in te brengen én om direct wat vooroordelen de nek om te wringen start ik altijd met een petnat voor ik begin te praten. Dat was deze keer de Tant-Mieux, Pétillant Naturel, Philippe Bornard, een 100% Ploussard uit de Jura. Bij het uitschenken van zo'n ongefilterde, rode schuimwijn volgt er steevast wat geschuifel met wenkbrauwen, maar na de eerste slok maakt het scepticisme altijd plaats voor nieuwsgierigheid en dat is de mood waarin we iedereen willen hebben natuurlijk. Deze petnat geurde naar ongewassen pas geplukt fruit, nog nat van de dauw en nog geurend naar de aarde, proefde naar dezelfde dingen en heeft maar 8,5% alcohol. De prijs (17,5 euro) temperde het enthousiasme van de jongste deelnemers wat, maar bij de anderen kwamen de eerste vragen naar de invoerder.

    Het is daarna altijd een leuke uitdaging voor een wijnhandelaar: geef me drie flessen die én goed zijn én duidelijk weergeven of ze bio, biodynamisch of natuurlijk (sulfietvrij) zijn. En het is plezierig om een man als Hans (of een Laurent Mélotte bij vorige gelegenheden) door zijn kelder te zien wandelen, af en toe twijfelend, wikkend en wegend, om dan ineens te beslissen: deze wordt het. En om fair te blijven moeten alledrie de flessen ook van topkwaliteit zijn...

    De wijn van biologisch gekweekte druiven was de Paul, Domaine des Homs, Minervois AOC, 2011, een blend van 80% syrah en 20% grenache. Jean-Marie de Crozals werkt biologisch maar niet biodynamisch en intervenieert in zijn kelder zo weinig mogelijk, maar gebruikt nog wel sulfiet, zij het in kleine hoeveelheden. Bij de proevers was er onmiddellijk goedkeurend gemompel en geknik, en dit is inderdaad een heel soepele, lekkere en zuivere wijn, heel goed gemaakt en met 9,6 euro van een erg goede prijs/kwaliteitsverhouding. Het is een wijn die iedereen begrijpt, en van een heel herkenbaar wijntype. De eerste vragen naar het adres van de wijnhandelaar werden al gesteld...

    Met de biodynamische wijn werd het al iets moeilijker. Ik schenk het glas gewoonlijk uit wanneer ik begin te praten over oogst- zaai- en snoeikalenders, over Rudolf Steiner en Maria Thun, over begraven koehoorns en preparaten, en de toehoorder nippen steevast heel voorzichtig van hun glas, met een mengeling van nieuwsgierigheid tot "ik ga dit niet lusten en niet durven zeggen"-vrees. De P.F., Bodegas y Vinedos Ponce, DO Manchuela, 2011 is een dankbare wijn voor zo'n moment. Het is een 100% bobal en de druivelaars staan nog op originele onderstokken (zodat ik er het druifluis verhaaltje nog kan tussengooien). De lichte tinteling bij de eerste minuutjes in het glas deed iedereen even schrikken maar dan proef je de zuiverheid en power van die wijn. Of hoe een wijn én veel power en persoonlijkheid kan hebben en toch ook op een speciale manier licht en elegant kan blijven.

    Het sluitstuk van zo'n mini-degustatie moet uiteraard een beetje spectaculair zijn. Na de uitleg over vin naturel toon ik een paar portretten van de voormannen van deze beweging, beginnend met de betreurde Marcel Lapierre, tot mannen als Jean-François Nicq, Pascal Simonutti (On s'en Bat les Couilles!) of "Fanfan" Ganevat. De wijn die ik had meegebracht was de KM31, Domaine YoYo, Vin de France, 2011, een voltreffer want: 1/ een uitstekende wijn 2/ een geweldig verhaal want de wijnmaakster, Laurence Manya Krief, was verleifd op Jean-François Nicq die op exact 31 km van haar woonde en 3/ een wijn die dat geheimzinnig-energieke van een vin naturel heel mooi laat zien (ik noem het soms electriciteit, het gevoel dat zo'n wijn nog echt leeft). Het was heel mooi om te zien hoe bij dit glas iedereen begon te glimlachen en hoe men scheen te begrijpen wat ik probeerde te vertellen en dat is héél leuk voor de spreker.

     

    Stephaneenyoyo.jpg

    Laurence en Stéphane, nog zo'n wereldverbeteraar.

    Deze degustatie vond plaats in de belevenis-showroom van BuroProject in Aalst, één van de zeldzame die er in slagen om te laten zien hoe een werkplek zo leuk wordt dat mensen er blijven hangen. De wijnen kwamen van A Taste Affair die pas verhuist is van Aalter naar de Voorhoutkaai in Gent. En wier graag eens leest hoe deze blogger wijn en evenwicht in verband brengt met personeelsbeleid moet maar eens doorklikken naar ons Place 2.5 tijdschrift: http://sedusstollag.elkat.de/Sedus_Magazin_07_holl/

    http://www.buroproject.be/nl

    http://www.atasteaffair.com/

     

  • CSPCDROFC9DP ? 2

    Pin it!

    Met smaakpapillen die ondertussen in grootse vorm waren begonnen wij met grote oogjes en veel goesting aan de roden. En het moet gezegd, ik heb nog maar zelden een degustatie meegemaakt die zo crescendo ging en die eindigde in een paar wijnen die bij de beste waren die ik dit jaar al dronk.

    Het begon heel aarzelend, met een Les Chèvrefeuilles, Domaine Réméjeanne, 2010 die eerlijk gezegd wat tegenviel, alhoewel de woordjes "fris rood fruit" en "mooi zuiver" in combinatie met de prijs, 8,75 euro, gedachten opriepen aan terrasjes en familiefeestjes, dus niks verkeerd mee, maar toch niet meer dan *(*).

    De degustatie begon echter interessanter te worden bij de tweede wijn, de Les Champauvins, Domaine Grand Veneur, 2010. Deze Côtes du Rhône, een blend van 70% grenache, 20% syrah en 10% mourvèdre, komt van een wijngaard die aan Châteauneuf-du-Pape grenst, en dat zou je moeten proeven (als je een C9dP specialist bent, veronderstel ik, wij proefden het niet). Eén van de leden startte echter een leuke reeks op toen hij deze wijn vergeleek met een wat mollige, maar zeer sympathieke dame met een euh...groot hart en schoon ogen, zo eentje waarvan je na 5 minuten babbelen niet meer ziet dat ze wat te dik is. Of in wijntaal "een warme maar kruidige neus vol fruit, en in de mond goed gemaakt, sympathiek en evenwichtig". ** dus en 9,84 euro.

    Het volgende glas riep echter de term Little Black Dress op en deed meer denken aan een Audrey Hepburn-type. Het was een wijn om een lange nacht mee door te brengen, al pratend en proevend en genietend. De Vieilles Vignes Côtes du Rhône 2010 werd gemaakt door Mathieu Dumarcher een jonge maar heel getalenteerde wijnmaker die na te hebben gewerkt in  Argentinië en Nieuw-Zeeland als consultant, pas in 2006 zijn eerste cuvée bottelde. Dit natuurtalent woonde eerst in een caravan tussen zijn wijngaarden (ondertussen bouwde hij een huis en heel moderne installaties) en is gefascineerd door de gezondheid van zijn vaak erg oude stokken. Hij werkt bio, bijna biodynamisch en door een perfecte hygiëne in de kelder slaagt hij erin om zeer zuiver te werken zonder additieven, op een lichte sulfitage bij het bottelen na. Deze cuvée werd gemaakt met grenache uit 1945 en 1965. Heel intellectuele, fijne neus, toetsen van vlierbessen, maar veranderend en breed uitwaaierend met veel complexiteit. Ook in de mond zeer mooi, zeer complex en super evoluerend in het glas. *** en maar 13 euro !

     

    dumarcher_left.jpg

    Mathieu Dumarcher (foto afkomstig van de website www.vintage59.com)

    De volgende wijn kwam van een Belg, altijd leuk, en ik was blij verrast toen ik het etiket zag want ik had er al veel van gehoord maar nog nooit iets geproefd. De GT-G, Côtes du Rhône Villages, LePlan-Vermeersch, 2010 werd gemaakt op het wijndomein van Dirk Vermeersch, ex-autoracer, -West-Vlaming, -barman, -para en -Maserati-importeur en vandaag begenadigd wijnmaker. Deze Bruggeling week uit naar Frankrijk in het gezelschap van vrouw en dochter om er een B&B te openen en maakt sinds 2001 wijn. Heel mooi complex en breed in de neus en in de mond heel lekker en ook hier breed en interessant, een toppertje maar wat voluptueuser dan de vorige, meer Angelina Jolie...100% grenache, 13,5 euro, en ***

     

    DSC_0138.jpg

    De Ortas Prestige Côtes du Rhône Villages, Cave de Rasteau, 2006 droeg zwarte lederen laarzen, had een rijzweepje vast, en elegantie stond niet in haar woordenboek. Eerste heel stevige reductie in de neus, dan stevig zwart fruit en in de mond harde tannines en een stevig blokske fruit. Te jong ? maar ook wel niet genoeg evenwicht dachten wij. 10,9 euro, grenache, syrah en mourvèdre en **(*).

    Dat gebrek aan elegantie viel vooral op door de volgende wijn. Al in de neus kwam er ons een héél interessante complexiteit en een geweldig evenwicht tegemoet en in de mond was hij geconcentreerd, fijn en elegant. Geweldig sexy deze Sierra du Sud, Côtes du Rhône, 2009, Domaine Gramenon, een Little Black Dress maar als ze gaat zitten zie je net het kanten zoompje van haar...ik laat uw fantasie verder invullen.18,5 euro, in hoofdzaak syrah, en **** en dat was weer een tijdje geleden. Michelle Aubéry-Laurent maakt een reeks schitterende wijnen, zo natuurlijk mogelijk en is één van de beste wijnmaaksters van de Zuidelijke Rhône. Ze wordt geholpen door François Ribo en Jean Dard, ook beiden toptalenten (Domaine Dard et Ribo). Meer info hier: http://www.wineanorak.com/gramenon.htm

     

    michelle_aubery_laurent.jpg

    Michelle Aubéry-Laurent, foto door Wineanorak.

    Sexisten, wij ? Misschien, maar dan wel sexisten met smaak ! en voor sommigen ons, met leeftijd. En zie daar kwamen Emma Thompson en Gilda De Bal de hoek om piepen in de gedaante van een prachtige Châteauneuf-du-Pape Domaine Bois de Boursan 2001. Jean-Paul Versino is een opkomend talent en dit is één van zijn eerste cuvées. 65% grenache, 15% syrah, 15% mourvèdre en 5% oude varianten. Al stevig verkleurd en in de neus dan ook veel tertiaire aroma's als gerookte ham, wild, vlees maar dan echt rond een mooi fruitige kern. In de mond edel en prachtig geëvolueerd. Duur maar prachtig. 20,8 euro en eveneens ****.

    De afsluiter was een perfectionist. De Les Mourillons, Côtes du Rhône Saint-Servais, 2007, een 100% Syrah, was een zeer welopgevoede wijn met een mooie neus en een mond waar niks verkeerd aan was. Maar waarom dachten wij dan aan een welopgevoed, mooi verzorgd maar ook saai dametje "waarmee je dus geen donder kan beginnen" om BDG maar eens te citeren ? ***(*) en 15,5 euro.

    Tot mijn grote spijt moest ik er 's morgens onnozel vroeg uit voor een om 6u40 opstijgend vliegtuig en miste ik de nababbel. Maar als hij enigszins leek op de degustatie had ik weer eens pech.  

     

  • CSPCDROFC9DP ? 1

    Pin it!

    Het is altijd goed om in een wijnclub een paar fanatiekere exemplaren te hebben die, mits wat kleine toevoegingen door een goede wijnhandelaar, op korte termijn een degustatie kunnen improviseren. Wij begonnen dan ook met collectief onze dankbaarheid te tonen door het lid in kwestie een vuursteen te geven waar hij heel blij mee was (ok, ook een beetje omdat hij vader geworden was).

    Geheel onverwacht werd het dus Côtes du Rhône, en om het wat sportiever te maken had K. er twee Chateauneuf-du-Papekes tussen gesmokkeld. Alles werd blind geproefd in flights van vier.

    Terwijl een paar zwaar gestresste leden nog snel een stuk stokbrood en kaas naar binnen werkten (teveel file, te weinig tijd), ging de eerste witte al het glas in. Mooi wit fruit in de neus, in de mond hetzelfde mooie fruit met een aangenaam bittertje, een heel plezierige wijn. ** dus, met een extra half sterretje voor het pure no-nonsense drinkplezier. Het bleek de 11,5 euro kostende Les Arbousiers, Blanc, Côtes du Rhône, 2012, Domaine Réméjeanne, een blend van 30% roussanne, 30% viognier, 20% clairette, 10% marsanne en 10% bourboulenc te zijn. Het domein is een klassiek maar goed huis, bio sinds 2010.

    Frédéric en François Alary hebben een wijndomein in Cairanne, één van de dorpen die onder de Côtes du Rhône Villages vallen maar die ook de naam van het dorp zelf mogen vermelden. Ze werken al meer dan vijf jaar biodynamisch en hun oudste stokken zijn bijna 100 jaar oud. De Réserve des Seigneurs, Cairanne Blanc, 2012 werd gemaakt met de druiven van 50 jaar oude stokken en dat kon je proeven. **(*) en 10,6 euro, en een blend van Roussanne, Clairette en Grenache Blanc. De neus was eerst nogal gesloten en erg apart, eerder zilt, maar evolueerde naar citrus, alhoewel hij een beetje bleef doen denken aan de zee (dringt er zich hier een wine-food-pairing op ?). In de mond was hij mooi fris en zeer goed opgebouwd met een mooi volume, veel complexer al dan de vorige. Toch kwam dat volgens ons niet van de eik (correct) maar van de leeftijd van de druiven. Later bleek ook dat de broers niet graag met inox werken maar de voorkeur geven aan cement. Misschien was het dat...

    Dat er een Châteauneuf-du-Pape tussen zat, dat wisten we, maar er was veel twijfel tussen deze en de volgende die we eigenlijk beter vonden. De Châteauneuf-du-Pape Blanc Château de Vaudieu 2011 gaf in de neus in eerste instantie echt onaangenaam veel hout en dat zette veel mensen op het verkeerde been. Hij evolueerde echter heel snel en heel positief en werd boterig en zacht. In de mond was het heel vette, mollige en zachte wijn, veel te jong nog, een beetje kindermoord en in eerste instantie had ik hem ** gegeven maar ik denk dat hier meer in zit. De blend was 70% grenache blanc, 27% roussanne en 3% picardan (en dat is denk ik de eerste keer dat er picardan over mijn lippen kwam). De roussanne werd opgevoed in vaten van een jaar en 10% van de grenache kreeg nieuwe eik. Het domein zelf is best wel interessant. Het is eigendom van de familie Bréchet, maar werd gecreëerd door Gabriel Meffre van het gelijknamige handelshuis. Toen Gabriel overleed werd het handelshuis verder gezet met zijn naam en verkocht aan de groep Boisset, maar de eigen wijngaarden bleven in het bezit van de familie. Ook Château de la Coulerette, één van de betere rosé's van Delhaize is trouwens in hun handen.  http://www.famillebrechet.fr/fr/index.htm

    De broers hierboven zouden ons echter nog eens verrassen, deze keer met hun wat prestigieuzere witte, de Haut-Coustias, Cairanne Blanc, 2012, met zijn 17,35 euro wel wat duurder dan de basiscuvée, maar een pracht van een wijn. Al in de neus fijn en elegant en in de mond mooi samengesmolten, heel evenwichtig en volgens mij heel veelbelovend en dus ***  en absoluut de witte ster van de avond...en niet de veel duurdere C9dP dus. Perfect geblend met 40% marsanne, 40% roussanne, 10% clairette en maar 10% grenache blanc. Volgens K is het hoge percentage marsanne een goede aanduiding voor het bewaarpotentieel. Benieuwd of dat ook zo zal uitdraaien voor de rode.

     

  • Een glaasje Konijn ?

    Pin it!

    Mijn opleiding als historicus zal er wel voor iets tussen zitten, maar ik heb een hekel aan wijnen die, hoe goed gemaakt ze ook zijn, geen geschiedenis hebben. Voor mij maakt het ze zielloos en dood, en ze interesseren me niet.

    Soms is die geschiedenis groots en duizelingwekkend, en soms is ze klein en onbetekenend, en ik weet beide evenveel te appreciëren. Bij het drinken van een glas Beaujolais afgelopen weekend, op een zonnig moment, schoot me plots weer te binnen waar deze wijn zijn naam vandaan haalde. Ooit lag er in Saint-Etienne-la-Varenne, een dorp in de appellatie Beaujolais-Villages, een perceel dat Lapin genoemd werd. Wanneer de dorpsbewoners in een café een glas wijn vroegen van dit perceel vroegen ze niet naar een glas Beaujolais maar naar een glas Lapin, en Nicolas Testard, de huidige eigenaar gebruikt een afbeelding van een konijn voor de meeste van zijn etiketten.

    DSC_0129.jpg

    De Rouge Rabbit Beaujolais 2011 is volgens de maker een vin de glouglou. Hij wordt gemaakt met de druiven van laaggelegen, platte en (te) rijke gronden en volgens Nicolas is dit het beste wat hij uit die grond kan krijgen. Geen complexiteit dus maar fruit. Bij het openen licht parelend, waar ik niet van houd, en dus nog even weggezet, maar een halve dag later, en frisser, een heerlijke naar vers geplukt fruit ruikende rode wijn. Ook in de mond was hij gewoonweg lékker en simpel en hij deed verlangen naar charcuterieschoteltjes, petanque, warme zondagen, schaduw zoeken onder de bomen, in slaap vallen in de hangmat en eindeloos palaveren met vrienden en familie. Heel zuiver op een plattelandsmanier (de lucht die je inademt op een veld) en met genoeg structuur en een tikkeltje complexiteit zodat ook de wat verwendere wijnliefhebber die lekker vind.

    Zo moesten ze er meer maken !! 9,15 euro bij Laurent Mélotte (en geen idee of hij er nog heeft).

    De gegevens van Laurent vind je op www.truegreatwines.be , maar zijn website is hopeloos achter. Schrijf je in op de nieuwsbrief en loop er op vrijdag of zaterdag eens binnen, er staan altijd zeer interessante dingen open en Laurent is weliswaar lichtelijk chaotisch en very rock'n roll, maar heeft ook een ongelooflijk palet én de technische kennis (hij doceert ondermeer fermentatie aan de universiteit en was lang brouwingenieur). En indien uw madam van kruiden houdt, meenemen !!!

    Dit weekend staat hij op het Biovitis festival in Ottignies. www.biovitis.be