beiras

  • A rebellious Duck

    Pin it!

    In één van mijn vorige posts, hier dus, sprak ik over ons bezoek aan Luis Pato en wat we daar leerden over de combinatie speenvarken en rode schuimwijn. In deze blog wil ik wat meer vertellen over Luis Pato zelf, een wijnmaker zoals ik ze graag heb.

    pato2

    Op de Quinta do Riberinho wordt al wijn gemaakt sinds de 18de eeuw maar het was Luis' vader die voor de eerste keer zelf begon te bottelen in de jaren 70. Luis, chemicus van opleiding, nam in 1980 het roer over en ontpopte zich al snel tot een visionair wijnmaker. Hij introduceerde temperatuurcontrole, inox en eik in de kelder en begon met de ontsteling van zijn druiven om minder zware tannines te krijgen. In de wijngaard past hij de groene oogst toe om de opbrengst te beperken. Luis is een grote fan van de lokale Baga, moeilijk te verbouwen maar complex, krachtig en subtiel en in staat om na drie à vijf jaar fles prachtige wijnen voort te brengen. In 2002 opende hij zijn niuewe gebouwen met gemoderniseerde kelders die hem toelaten om met zwaartekracht te werken. Hij gebruikt zowel Franse eik als lokale kastanje voor zijn vaten en dit geeft sommige witte wijnen een erg aparte smaak.

    Luis is naast een vernieuwer ook een rebel (houd ik van !). Hij was ooit de grote voortrekker en duwer van de appellatie Bairrada, maar toen de Portugese autoriteiten een nieuwe voorzitter aanstelden was Luis niet akkoord met hun keuze omdat hij de kandidaat niet vertrouwde. De autoriteiten zetten toch hun zin door, Luis nam afscheid van de DOC Bairrada en bottelde vanaf dan onder de Vinho Regional Beiras benaming en de kandidaat bezorgde de federatie zware financiële problemen, om na een jaar met de noorderzon te verdwijnen. Acht jaar lang weigerde Luis nog Bairrada op zijn etiketten te zetten. Bij ons bezoek vertelde Sara Rodrigues e Matos, de behoorlijk bekoorlijke marketing dame van het domein dat Luis terug een wijn naar de autoriteiten had opgestuurd om onder de DOC Bairrada uit te komen: een zoete witte (Bairrada s gewoonlijk rood, en als hij al wit is, is hij droog). Ik kan mij de grijns op zijn gezicht al voorstellen.

    Wij hadden een mooie degustatie ter plekke en lieten ook een cadeautje achter: the art of being Belgian, een vreselijk leuk Engels boekje over de Belgen. Aangezien dochter Filipa Pato, ook een zeer getalenteerde wijnmaakster, de vriendin is van William Wouters van het restaurant Pazzo in Antwerpen, een beetje een handleiding dus... De bevallige Sara liet ondanks haar verkoudheid ook een stevige indruk na op sommige medereizigers die dat idee van Portugees-Vlaamse relaties helemaal zagen zitten. Op de foto hieronder zie je de stevig ingeduffelde Sara met één van haar bewonderaars, maar de foto op de site van Pato is veelzeggender...

    Wij proefden de volgende wijnen:

    Touriga Nacional, Vinho Espumante Bruto:  Vroeg, begin september, geoogst om de zuren te behouden (en om de oogst uit te dunnen voor de rode). Temperatuurgecontroleerde fermentatie op inox. Roze schuimwijn en echt roze, zoals spekjes en schuimpjes; aroma van aardbei, fruitsnoepjes, sugus, violetjes; frisse zuren ondersteunen het fruit; fijn parelend; lekker maar pas bij een speenvarken uit de regio écht tot zijn recht komend: ongewone maar zeer lekkere combinatie. ♥(♥) op zichzelf, maar bij dat varken ♥♥

    Maria Gomes, Vinho Espumante Bruto: Gedronken op de luchthaven van Porto. 95% maria gomes, 5% arinto. Twee weken fermentatie op inox. In de neus gist en gedroogde bloemen, erg zacht; in de mond lekker en vol, bijna vet, tegelijkertijd erg fris; bubbeltjes met ballen. ♥(♥)

    Vinhas Velhas, VR Beiras, 2004:  50% bical, 25% cerceal en 25% sercialinho. Vier maanden op inox en kastanje. In de neus vooral bloemen en een wat eigenaardige nootachtige toets (zeker geen okkernoot) die volgens Sara van de kastanjevaten kwam. Droog, fris, vinnig, zéér smakelijk; erg makkelijk maar ook complex; viel zeer in de smaak bij iedereen; mooie wijn ♥♥

    João Pato, VR Beiras, 2005:  85% touriga nacional, 15% baga. Geen eik. Eerst veel putteke, daarna kwamen fruit, cacao, koffie opzetten maar het geheel bleef eerder timide; zéér mooi echter in de mond, met chocola, koffie, cacao, houtskool, haardvuur, een rokerigheid zoals in een goede Britse pub, erg mooie fraîcheur ook maar zo goed als geen tannines. Erg lekker en mooie complexiteit voor wat toch eerder een basiswijn is. ♥♥♥

    Vinha Barrosa, VR Beiras, 2005:  100% Baga, 85 jaar oude stokken, omringd door naaldbomen en eucalyptus. Twee weken op inox, dan een jaar op een mix van gebruikte en nieuwe Allier vaten. Eerste jaar gewoon goed, dan erg gesloten gedurende een viertal jaren, om dan gemakkelijke de vijftien à twintig jaar te halen. Rood vlees, eend, wild. In de neus valt hetzelfde rokerige element op als bij de Joao Pato. Voor de rest nog wat te gesloten. Stevige, maar opmerkelijk zachte omfloerste tannines, mooi zuiver fruit, vooral in de afdronk heel veel kers, deed heel vaag wat denken aan een pinot noir uit een warmer jaar (en zou ook wat in die richting evolueren). ♥♥♥♥

    FLP, Bairrada DOC, 2006:  Blend van 50% bical uit klei en kalkrijke grond en cerceal en sercialinho uit zanderige grond. 11%. Luis noemt het een Moleculaire Wijn omdat hij de cryo-extractie toepast. Halfzoete wijn. Aroma's doen sterk denken aan een riesling spätlese, incl de mineraliteit. Ook in de mond zo. Opmerkelijke wijn, nu nog erg jong. Onder de DOC Bairrada geplaatst uit pure provocatie. ♥♥♥

    IMG_1103

    En vanwaar de titel ? Pato is het portugees voor eend. En dit is meteen dan ook een ode aan mijn favoriete tekenfilmfiguur:

    DaffyDuck

  • De geschiedenis van de eend, het varken en de belletjes.

    Pin it!

    Nooit zal de wondere wijnwereld ophouden mij te verrassen. Onlangs waren wij op bezoek bij Luis Pato in de Beiras in Portugal. Onze degustatie ter plekke startte met een rosé gevinifieerde schuimwijn van de touriga nacional druif, wat bij enkelen onder ons aardig wat wenkbrauwgetrek deed losbarsten. Op onze vraag of dit dan zo'n geweldig aperitief was in de regio antwoordde de (overigens beeldige) Sara, marketing verantwoordelijke van Luis, dat ze het in de regio slechts zelden zo gebruikten. Het was voor hen de ideale begeleidende wijn van het streekgerecht bij uitstek, de leitão of het speenvarken. Op het einde van ons bezoek gaf ze ons dan ook een adres om de combinatie zelf te gaan proberen.

    Het dorp Sangalhos ligt vlakbij Pato's wijndomein, en het restaurant Mugasa ligt er op een pleintje dat in de zomer waarschijnlijk ligt te bakken in de zon, maar dat nu op een winterse middag verlaten en kaal was. Dat was het interieur ook (wij waren wat te vroeg) en een op volle toeren draaiende airco zorgde ervoor dat het ook binnen winters was. Een uur later stond echter die airco af, zat het restaurant afgeladen vol en liepen de obers af en aan met dampende schotels speenvarken en flesse rode of rosé schuimwijn. Wij dronken er de schuimwijn bij die we bij Sara geproefd hadden en moesten toegeven: yep, een onwaarschijnlijk goede combinatie. De pakken fruit bleven overeind in het speenvarken geweld en de zuren coupeerden op een zeer mooie manier de vetten van het varkentje. Dat hierdoor dan ook nog eens wat lichter op de maag leek te liggen...

    Ik vind dit één van de mooiste dingen in wijn. Zo goed als alle wijnen van de oudere regio's in Europa werden ooit gemaakt omdat ze goed pasten bij de lokale schotels, en het ontdekken van zo'n combinatie is altijd een groot plezier. Frankrijk is een goed voorbeeld, maar alle landen die een wijntraditie hebben kennen van die fantastische combinaties, vaak alleen maar ter plekke toegepast. 

    En waar komt die eend dan vandaan ? Wel Pato is het Portugese woord voor eend...en het maakte de titel wat leuker !

    leitao