elzas

  • Domaine Julien Meyer, Nothalten, Alsace

    Pin it!

    Ah, de Elzas...Ik herinner me nog dat toen ik piepjong was dit de witte was die zowat bij iedereen op tafel kwam. Elke over een degelijke kofferruimte beschikkende Belgische wijnliefhebber reed immers wel eens naar daar om er een lading rieslings en gewurztraminers op te pikken, en wat was een nieuwjaar bij mijn nonkel Jan zonder Herbert von Karajan, de skischans van Garmisch Partenkirchen en zo'n mooi glas op een groene voet, gevuld met die vreemde riesling druif. Ik herinner me als de dag van gisteren de blik van mijn oom toen ik opmerkte dat mijn glas wijn naar kiezelsteentjes rook: de "kleine" heeft iets zinnigs gezegd. 

    Met de tijd wankelde het imago van de Elzas echter meer en meer, om uiteindelijk neer te storten en het beeld te krijgen van teveel restsuikers bevattende hoofdpijnwijnen, stijf van de sulfiet waarschijnlijk, en op een bepaald moment waren de enige Elzassers die ik nog dronk de Vendanges Terdives van de gewurztraminer, en dat dan altijd bij de obligate foie gras, ik weet het, de jaren van culinair verstand lagen nog ver voor mij. Lange, lange tijd heb ik dan deze wijnregio afgezworen. Papa gewurztraminer dook weliswaar weer op, nu voor bij de exotische maaltijden van den Thai waarbij hij veel beter past, maar elk flesje dat in een bui van weemoed nog eens werd aangeschaft werd neergeschoten door de grootste vijand van de Elzasser wijn: overbodige restsuikers. 

    Het was dan ook met grote nieuwsgierigheid en enig scepticisme dat ik mij op de degustatienamiddag bij Couvert Couvert aanbood aan de proeftafel van Patrick Meyer. 

    patrickmeyer

                                                                                                                                  

    Patrick Meyer nam in 1982 het domein over van zijn vader en is één van de koppigste wijnmakers die ik ken, provocerend vaak wanneer je hem de eerste keer ontmoet, een beetje lastig en ongeduldig, en je hebt de hele tijd de indruk dat hij met je praat met een mengeling van messianisme en wanhoop over zoveel onwetendheid. Het is dan ook vaak wel vechten tegen de bierkaai en zelfs de open geesten die zich die dag verzamelden bij zijn stand gooiden vlot hun cliché's ter tafel. Ze werden onmiddellijk neergesabeld en overal rondom me "hoorde" je de hersencellen in een hogere versnelling schakelen.

    De eerste stelling die maatje Gert al wat aarzelend ter tafel wierp lag twee seconden al stuiptrekkend aan onze voeten: petrol ! Patrick gaf ons ter plekke een lezign over de echte smaak van riesling, of beter het gebrek eraan. Voor hem is riesling een druif die wanneer je ze goed behandelt bij uitstek de kenmerken van zijn terroir weergeeft en nee, er zit geen petroleum in onze ondergrond, monsieur, het is een vinificatiefout, mijnheer. Patrick is al biologisch bezig sinds 1991 en is een terroir-believer. Hij vindt dat wanneer de je druivelaars in optimale omstandigheden laat groeien, je niet of nauwelijks mag interveniëren in de kelder om dan de échte smaken van een terroir te kunnen laten primeren. Hij is dan ook een fanatiek voorstander van grondbewerking en schoffelt, egt en ploegt als een gek om het regenwater te laten doordringen tot het wortelsysteem van de stok en om te functioneren als een soort ondergronds transportsysteem voor voedingsstoffen en elementen. Hij laat gras en kruiden groeien tussen de rangen, soms wiedt hij ze, soms worden ze ondergeploegd om als meststof te dienen, maar ze moeten vooral concurrentie zijn voor de wijnstok, zodat die dieper moet gaan om zijn voeding te vinden.

    In de kelder is hij een non-interventionist. Hij gebruikt nooit aangekochte gisten, alleen de gistcellen op de druiven steken de gisting in gang. Hij fermenteert lang, voegt geen suikers toe, en laat de zuurstof zijn trage werk doen wanneer de wijn rijpt in grote houten foeders. Hij voegt slechts minimale hoeveelheden sulfiet toe en gebruikt oxydatie als een smaakelement, een beetje zoals in de Jura. Wij proefden zes mooie wijnen:

    1: Cuvée Nature, 2008: 8,9 euro. Een blend van sylvaner, pinot blanc en pinot gris, hoogst ongewoon voor de Elzas. In de neus viel een beetje reductie op. In de mond zeer vol, fruitig en goed gestructureerd. Lekker, veel diepgang en een mooie complexiteit. **

    2: Riesling Zellberg, 2007: 10,3 euro. "Ici on boit des cailloux, pas de riesling". En het is het terroir van de Zellberg dat je hier proeft, niet de riesling die alleen maar het vervoermiddel is, terwijl de meeste wijnmakers volgens Patrick het tegenovergestelde doen. Ze maken een zogezegde ideale riesling door het terroir zo sterk mogelijk te onderdrukken. In de neus kregen wij een vreemde mengeling van appel en klei. In de mond diep en lang, en niet de eerste wijn waarvan wij dachten dat hij meer aandacht nodig had dan wij hem nu konden geven. **

    3: Sylvaner, Zellberg, 2007: 10,3 euro. De eerste wijn die wij sterk naar de Jura vonden verwijzen, met die typische nootjes in de neus. Hij proefde als een heel lichte savagnin, heel etherisch en elegant ***. Dit sylvaner ? neen, monsieur, ik heb het u al gezgd, u proeft de Zellberg !

    4: Vin de Voile, Sylvaner, Zellberg, 1998: 18,5 euro. U zei Jura ? Patrick past dan ook graag hun technieken toe en dit is een vin de voile zoals die daar gemaakt wordt. Elf jaar oud ! Eén van de wijnen die Patrick alleen aan vrienden en "quelques cavistes fou" verkoopt, omdat ze zo ontypisch zijn. Mooie, volle en rijke neus. Fris en rijk in de mond, heel evenwichtig en complex, om uren en dagen aan te snuffelen. ***(*)

    5: Riesling Grand Cru Muenchberg, 2005: 25,9 euro. Aha, dan toch petrol ! maar wij dierven het nog nauwelijks uitspreken...en het is het aroma van de Muenchberg, monsieur... Zachte, heerlijke mond, heel mooi, zonder die petroltoetsen, en met een ongelooflijk indrukwekkende afdronk ****

    6: Les Pierres Chaudes, Pinot Noir, 2008: 10,9 euro. Heel natuurlijke, frisse neus. Veelbelovend en veelgelaagd, maar nog heen en weer botsende smaken. Was pas gebotteld, en hij had hem misschien beter nog niet meegebracht, zei hij, want de wijn was nog lang niet tot rust gekomen. Pinot noir met karakter (en niet verlost met de forceps zoals bij velen in de Bourgogne, dixit Patrick). **

    Deze wijnen worden in België ingevoerd door WouterWineConsult. Ze zijn stuk voor stuk heel goed, en stof voor discussie en nadenken. En ze hebben mij terug verzoend met de Elzas. Even naar Mappy, hoe ver rijden is dat nu ook alweer ?    

     

       

       

  • Gewürzel !

    Pin it!

    In een ver verleden, toen ik nog uitsluitend een anglofiele beerhunter was en niet echt bezig met wijn, had ik twee lievelingsdruiven: de riesling en de gewurztraminer. Koning riesling bleek (wijn)politiek correct te zijn, maar mijn gewurztraminer-passie werd door menig would-be wijnkenner op opgetrokken wenkbrauwen en een meewarige blik ontvangen. Oude geliefden blijft men echter trouw en ik bleef een boontje hebben voor deze hedonistische publieksvriend. Ik blijf het ook een van de grote food-wine combinaties vinden: een goede gewurztraminer en de exotische keuken.

    Aanleiding voor mijn laatste gewurzel was een bezoek aan een fellow-blogger, of beter gezegd un ami-bloggeur...Laurent Mélotte, of Mr Vinature, is een brouwingenieur, ex-Inbev, die licht teleurgesteld in Braziliaanse brouwethiek zijn eigen wijnzaak opstartte in Pécrot, bij Waver, in dat prachtige stukje België dat zich le Brabant-Wallon noemt. Hij concentreert zich op bio en natuurlijke wijnen (en weet dankzij zijn achtergrond ook echt waarover hij spreekt, da's mooi meegenomen) en is een begeesterd persoon. Naast zijn True Great Wines wijnhandel heeft hij ook L'Odyssée des Arômes waar hij bio-kruiden, -oliën, -theëen en -honing verkoopt.  

    Ik had Laurent om een stevig degustatiepakket gevraagd binnen CSP-prijzen en hoera! er zat een gewurztraminer tussen. Dat was een mooie aanleiding voor een ritje naar Leuven's beste afhaal-Thai, de Siam in Heverlee, waar we maar eens een keertje niet experimenteerden en onze lievelingsschotels meebrachten: Ped Himmapan en Kang Phed Kai. De wijn in kwestie was de gewurztraminer 2004 van Gérard Schueller, 12,4 euro bij True Great Wines, een erg originele wijn die bij het eten perfect paste, maar die bij het wat meer doorproeven ook zeer apart bleek. Hij had de voor zijn type normale goudgele kleur, maar met een lichte bruine zweem die normaal gezien wat alarmklokken zou doen afgaan. Ook het typische kruidige gewurz aroma had iets vreemds en vooral in de mond viel dit erg op. Hij was heel droog, tegelijk fruitig en levendig, erg goed gestructureerd (honing, meringue, citroentaart); mooie afdronk, volledig gespeend van plakkerigheid en zoet en droog tegelijk dankzij zijn uitstekend geplaatste zuren. Kortom elk glas was genieten én nadenken, een wat mij betreft uitstekende combinatie. 

    Wijnmaker Gérard Schueller heeft zijn domein in Husseren-les-Châteaux, in de Haut-Rhin, arrondissement Colmar. Het is maar 7ha groot en Gérard schuwt alle publiciteit, maar meer en meer staan er Japanse en Amerikaanse wijnhandelaren aan zijn deur aan te schuiven in de hoop een groot deel van zijn voorraad te kunnen bemachtigen. Voorlopig lukt hen dat nog niet en blijven zijn wijnen voor ons betaalbaar. Gérard werkt biodynamisch, maar wil geen certificaat omdat het hem te veel in een keurslijf dwingt (en Gérard houdt niet van keurslijven!). Hij gebruikt zo goed als geen sulfiet, maar als het echt nodig is wél. Hij is een tegenstander van de groene oogst en ontbladering omdat het de plant het jaar daarna dwingt tot overmatige compensatiegroei, maar hij werkt zoals zijn voorvaderen en snoeit om de opbrengsten in toom te houden. Radicaal tegen de evolutie in vinfieert hij zijn zeer rijpe druiven met hun hoge natuurlijke suikerconcentraties beendroog wat hem geregeld in conflict brengt met de instanties, maar zijn wijnen hebben allemaal karakter en persoonlijkheid. Wie Pécrot wat te ver vindt, kan ook terecht in Aalter, waar Wijnfolie een deel van zijn gamma invoert.

    schueller_portrait

    Bruno Schueller (foto Wineterroirs.com)