het moment

  • Muscle Cars en Plas-Sex met runderen: chianti classico

    Pin it!

    chianti_gallo_nero

                                                                                                                                  

    Eigenlijk hadden we, aansluitend op ons vakantieavontuur, een degustatie Siciliaans gepland. Maar er ontbraken nog wat flessen en een bezoek aan Johan Janssen van Het Moment in Aalst in het kader van Sicilië leverde plots een mooi thema op: een kleine verticale van Chianti Classico.

    Rieten mandflessen, overproduktie en het toevoegen van een percentage witte hadden de reputatie van Chianti dodelijke klappen toegebracht. Zo erg dat zelfs na de aanpassing en het restrictiever maken van de DOC de meeste producenten hun creativiteit en vooral hun kwaliteitsdruiven gebruikten voor het maken van een  Supertoscaan. De laatste jaren groeit echter het besef dat Chianti ook een historische wijn is en onlosmakelijk verbonden met de culinaire tradities van zijn regio. In die mate zelfs dat vandaag sommige wijnmakers beweren dat alleen in Chianti de eigenheid en het terroir van de regio naar boven komen en dat vreemde luizen als cabernet of merlot uitsluitend als steundruif zouden mogen gebruikt. Het allerbelangrijkst is echter dat meer en meer producenten hun beste sangiovese druiven gaan gebruiken voor hun Chianti Classico, en niet meer voor hun supertoscaan. Toen ik de hand kon leggen op drie jaargangen van de gewone classico en drie van de Riserva van één huis was mijn schemaatje snel gemaakt: 2001, 2004, 2005 en 2006 proeven en iets leren over blends en goede of slechte jaren. Om wat te kunnen vergelijken voegden we nog drie chianti's toe van Licata.

    De rode draad voor dit verhaal werden de wijnen van Casanuova di Nittardi, een domein in Castellina in Chianti. Dit 120ha grote domein werd in 1982 door de Duitse kunstuitgever Peter Femfert en zijn Venetiaanse echtgenote, Stefania Canali. Met 21ha wijngaard is het één van de kleinere domeinen, goed voor een jaarproduktie van 90.000 flessen, maar wel met de beroemde Carlo Ferrini als consulterend oenoloog. Het Moment stelde zeer bereidwillig een paar al wat oudere jaargangen ter beschikking en dit maakte de degustatie zeer interessant. Nittardi is één van de vele kleine maar zeer ernstige, goed ondersteunde Chianti producenten waarnaar je altijd wat moet zoeken maar die een grote kwaliteit en vooral professionaliteit aanbieden.

    We startten onze degustatie met vijf Classico's en werden onmiddellijk geconfronteerd met de beperkingen van 2005. De twee flessen uit 2006 waren nog wat jong maar zeer mooi. De Casanuova di Nittardi Chianti Classico 2006, 95% sangiovese en 5% canaiolo, geurde naar zuivere en rijpe zwarte kers, bestrooid met wat zwarte peper, heel ernstig nog, en nog wat gesloten, met in de mond meer bramen, heel evenwichtig, stil-rustig en onmiddellijk goed voor twee **. Ter controle hadden we er ook wat andere flessen ingestoken en de Fonterutoli Chianti Classico 2006 was een topper en nog een streepke beter: een blend van 90% sangiovese, 5% merlot en 5% malvasia nera en colorino en dus ook de eerste "moderne" chianti die de merlot gebruikt om de zaak wat ronder en voluptueuzer te maken. Dat, met de 12 maanden barrique (40% nieuwe), zorgde voor een heel andere stijl, met veel spectaculairdere aroma's en fluwelen tannines. Een zalige, zachte en luxueuze wijn, nu nog wat jong, zelfs nog wat ingekapseld maaral heel precies en duidelijk. Schitterende fles en drie ***. Eén ding kwam er echter hier duidelijk uit: de kwaliteit van het wijnjaar 2006. En het werd mij ondertussen nog bevestigd: als je van chianti houdt moet je nu je voorraadje inslaan, een jaar als 2006 komt zelden voor.

    Toen kwamen de drie 2005's...De eerste schaatser die vrolijk onderuitging op het gladde 2005 ijs was de Casanuova di Nittardi Chianti Classico 2005: iets animaals en onaangenaams in de neus, en lichte, wat dunne en oppervlakkige neus, heel makkelijk wel en nu al opdronk. Snel drinken en snel vergeten dus en maar één *. De Castello di Ama Chianti Classico 2005, 80% sangiovese, 8% canaiolo, 12% merlot en malvasia, had dankzij zijn 100% barrique (25% nieuwe) een betere neus, met vanille, rood fruit en tabak en was in de mond mooier rond, maar ook hij vertoonde een zekere ijlheid en oppervlakkigheid die typisch is voor de jaargang. Wel smakelijk, maar ook hier snel drinken, denken we. Nog interessanter werd het toen de de Casanuova di Nittardi Chianti Classico Riserva 2005 proefden, 95% sangiovese en 5% merlot, en 100% eik waarvan één derde nieuwe. Hier werd de mindere kwaliteit van de jaargang weggemoffeld onder de vinificatie-mantel, aardig gelukt trouwens. In de neus vonden we open haard, takjes, bramen, vanille, véél vanille, en iets heel aparts dat wat deed denken aan een gueuze van Cantillon. Heel zachte, rode aanzet, rokerig haardvuur, verrassend met een mooie lange afdronk. Positief was dat deze wijn echt een verhaal vertelde (rond het haardvuur, gezellig...) en een beetje een ontdekkingstocht was omwille van de hogere complexiteit, maar het was toch ook wel een beetje een muscle car, door de eik uitgebouwd tot iets indrukwekkends, maar als je de motorkap opendoet mis je toch wel wat fond. Of hoe een wat minder jaar door pure techniek naar boven kan worden gekrikt.Toch zeker ** waard.

    nittardi

    Vanop de Nittardi website, een zicht op de omgeving.

                                                                                                                                     De twee volgende wijnen, 2004's, maakten het punt nog duidelijker. De Nittardi Chianti Classico 2004 kreeg van ons onmiddellijk drie ***. In de neus zat iets animaals met een leuk topje rood fruit en in de mond was deze wijn very drinkable , zuiver, lang en fruitig, en de ideale partner om 's avonds de zorgen van een lange dag te doen vergeten. De Classico Riserva 2004 van hetzelfde huis kreeg dezelfde *** score: een rokerig en evenwichtig aroma met fruit en tabak, een mooie, mooie structuur, héél evenwichtig, met een mooie afdronk; hier nog een streepje klassieke muziek bij en ome Rick zakt diep weg in zijn zetel...

    Ondertussen viel er één element heel sterk op en dat was de grote stijluniformiteit van de Nittardi's, ideaal dus om de invloed van het jaar te herkennen en een grote zekerheid voor de consument. Ik ken uiteraard noch Ferrini noch Femfert persoonlijk maar die Nittardi's hadden iets degelijks, geruststellend en constants dat heel aangenaam was en we vroegen ons af of dat iets met hun persoonlijkheid zou te maken hebben? Is het hier het terroir dat de wijn maakt of de maker ? 

    Ondetussen kwam 2001 aan de beurt. De Nittardi Classico Riserva 2001 vertoonde maar één minpunt: dat hij uitverkocht is. Het was de meest complexe van de Nittardi's, heel rijp en volledig, blokhut, tabak en een streepke munt voor de fraîcheur. In de mond complex, rijp, klaar, helemaal op dronk, veel diepgang en een lange afdronk. Hij combineerde fruit, fraîcheur en versmoltenheid op een prachtige manier en kreeg dus ****. Het slechte nieuws is: uitverkocht, het goede nieuws is dat gegeven de stijluniformiteit van Nittardi deze wijn waarschijnlijk heel dicht zal liggen bij de Riserva 2006. Te proeven dus wanneer die binnenkomt en niet twijfelen als het de goede richting uitwijst. Johan had ons ook nog een andere Riserva aangeraden, gewoon om het stijlverschil duidelijk te maken. De Chianti Classico Riserva 2001 van Dievole, een domein in Castelnuovo Berardenga, zou een veel traditionelere chianti moeten zijn, van een domein waar de vernieuwingen pas in 2006 echt op gang kwamen. Hij was bijna de helft goedkoper dan de Nittardi's, maar viel eigenlijk wel mee. Veel ingetogener, een zwijger eerder dan een babbelaar, een beetje droger ook, met meer eik en minder fruit; in de mond wel mooi gemaakt, wat tertiaire toetsen, wat eenvoudiger ook maar met een hele goede prijs/kwaliteit: een hele goede wijn voor het betere communiefeest waar je toch meer met je gasten bezig bent dan met de wijn maar ondertussen toch wel  iets degelijks wil drinken. Hij kreeg ** en was eigenlijk een echte CSP-wijn.

    Afsluiten deden we met vuurwerk. De Castello di Fonterutoli Chianti Classico 2001 is de top-chianti van het gelijknamige kasteel en is met zijn blend van 85% sangiovese, 10% cabernet sauvignon en 5% merlot, 16 maanden barrique voor de sangiovese en 18 maanden voor de merlot en de cabernet sauvignon, bijna een supertoscaan eerder dan een traditionele chianti. Wat een vreemde wijn ! Wij roken achtereenvolgens: balsamico, overkokende groentesoep, de afdeling meststoffen bij Aveve, koeiepis (plassex met runderen, riep de grapjas van dienst), meubelwas, plotseling heel sterk opwellend rijpe, pure moerbeien, zwart vlees, roastbeef, dikke sigaren, een heel fumoir...In de mond sterk, heel donkere, geconcentreerde kracht, zuiver rijp fruit, heel veel karakter, een enorme evolutie. We hadden deze wijn die in het glas constant veranderde, moeten karaferen en om alles er uit te halen wat er in zat nog 24 uur moeten blijven zitten. Als de 2006 hier een beetje op lijkt én u over een goede kelder beschikt, dan haal ik nu mijn agende boven en spreken wij af in 2014, 2016, 2018, 2020, 2025 en 2030. Nu *** maar waarschijnlijk ****(*) waard.

    Eén ding werd in ieder geval bevestigd. Er is het één en het ander aan het gebeuren in de Chianti. Dit gegeven, gecombineerd met de hele mooie jaren 2006 en 2007 die nu op de markt komen en met het feit dat je ze nog altijd wat minder betaald dan de supertoscanen, brengt mij sterk in verleiding tot het vullen van een kelder: vandaag wat inslaan en dan binnen een paar jaar eens een horizontale degustatie van 2006! U kent mijn adres...